Box 3 2026: zo bereken je als ondernemer belasting op spaargeld en beleggingen

Als ondernemer wil je weten waar je aan toe bent: wat ga je in 2026 nu écht betalen in box 3?

Niet de theorie, niet de regeltjes — maar het bedrag dat uiteindelijk in je portemonnee scheelt.

In deze blog leg ik je in simpele stappen uit hoe je jouw box-3-belasting berekent over spaargeld en beleggingen, welke bedragen in 2026 gelden (met de nieuwste politieke wijzigingen van november 2025), én welke slimme keuzes je nu al kunt maken voordat de peildatum 1 januari 2026 voorbij is.

De belangrijkste wijzigingen in Box 3 voor 2026 (kort en praktisch)

Je hebt misschien gehoord dat er veel verandert in box 3 — en dat klopt. Maar hier is de versie-zonder-gedoe:

✔️ Heffingsvrij vermogen omhoog door indexatie

Je mag in 2026 € 59.357 per persoon belastingvrij aan box-3-vermogen hebben.

Fiscale partners: € 118.714 samen.

✔️ Spaargeld blijft relatief mild belast

Het voorlopige forfaitaire rendement ligt rond 1,3–1,4%.

✔️ Beleggingen en overige bezittingen krijgen een hoger forfait

Voor 2026 wordt gerekend met een rendement van ongeveer 6% (lager dan de eerdere 7,78%, dankzij aanpassingen van de Tweede Kamer).

✔️ Het tarief blijft hetzelfde: 36% belasting op het berekende rendement

✔️ Belangrijk: 1 januari 2026 is de peildatum

Wat op die dag op je rekeningen staat, bepaalt wat je in 2027 gaat betalen. Juist daarom is een goede jaarafsluiting en belastingplanning belangrijk, zodat je niet achteraf voor verrassingen komt te staan in box 3.

Zo bereken je jouw belasting in box 3 over spaargeld en beleggingen in 2026

Veel ondernemers vinden box 3 vaag omdat de Belastingdienst werkt met fictieve rendementen.

Maar het wordt pas duidelijk als je het omrekent naar een concreet bedrag.

Hier is de simpelste methode:

Stap 1: breng je spaargeld en beleggingen in box 3 in beeld in 2026

Dit valt onder box 3:

• spaargeld op privérekeningen

• beleggingen (aandelen, ETF’s, obligaties)

• crypto

• tweede woning of verhuurd vastgoed

• geld op privébeleggingsrekeningen

  
  

Dit valt niet onder box 3:

• je eigen woning

• je auto/inboedel

• privéondernemingsvermogen

• bedrijfsrekeningen van je eenmanszaak of bv

  
  

Stap 2: Trek aftrekbare schulden af

Alleen schulden die als box-3-schuld tellen (zoals consumptieve leningen boven de drempel) mag je aftrekken.

Stap 3: Trek het heffingsvrije vermogen af

2026:

• € 59.357 per persoon

• € 118.714 voor fiscale partners

  
  

Stap 4: Deel je vermogen op in categorieën

Je rekent apart voor:

• spaargeld

• beleggingen / overige bezittingen

• schulden

  
  

Elk heeft een eigen fictief rendement.

Stap 5: Reken met forfaitaire rendementen 2026

• Spaargeld: ~1,3–1,4%

• Beleggingen: ~6%

• Schulden: negatief rendement (drukt de belasting iets)

  
  

Stap 6: Bereken de belasting

Formule:

(forfaitair rendement) × 36% = jouw box-3-belasting

Rekenvoorbeelden (écht begrijpelijk voor ondernemers)

Voorbeeld 1 — Alleenstaande ondernemer met vooral spaargeld

• Spaargeld: € 70.000

• Beleggingen: € 5.000

• Schulden: € 0

  
  

Totaal box-3-vermogen: € 75.000

Heffingsvrij vermogen: € 59.357

Belastbaar vermogen: € 15.643

Verdeling: voornamelijk spaargeld.

Fictief rendement: ongeveer 1,35%.

Rendement: 15.643 × 1,35% ≈ € 211

Te betalen belasting: 36% × 211 ≈ € 76

➡️ Conclusie: met vooral spaargeld blijft de box-3-last laag.

Voorbeeld 2 — Fiscale partners met grotere beleggingspositie

• Spaargeld samen: € 30.000

• Beleggingen samen: € 120.000

• Schulden: € 0

  
  

Totaal vermogen: € 150.000

Heffingsvrij vermogen partners: € 118.714

Belastbaar vermogen: € 31.286

Verdeling: grotendeels beleggingen.

Fictief rendement: 6%.

Rendement: 31.286 × 6% = € 1.877

Te betalen belasting: 36% × 1.877 ≈ € 676

➡️ Conclusie: bij beleggingen loopt de belasting sneller op, zelfs als het rendement in werkelijkheid lager was.

Slimme keuzes die je vóór 1 januari 2026 nog kunt maken

✔️ 1. Vermogen slim verdelen met je fiscale partner

Je mag de grondslag vrij verdelen. Dat levert bij gemengde portefeuilles vaak voordeel op.

✔️ 2. Check of aflossen gunstig is

Heb je een dure privélening?

Aflossen verlaagt je box-3-grondslag én je rentelasten.

✔️ 3. Voorkom peildatum-pieken

Grote stortingen precies eind december kunnen je box-3-positie onnodig opblazen.

✔️ 4. Houd documentatie bij van je werkelijke rendement

De tegenbewijsregeling kan gunstig zijn als jouw échte rendement lager is dan het fictieve.

Wil je hierbij niet alleen fiscaal, maar ook strategisch de juiste keuzes maken? Dan kan vermogensadvies voor ondernemers helpen om je spaargeld en beleggingen slim af te stemmen op box 3 in 2026.

Met een complete boekhouding voor zzp’ers en mkb zorg je ervoor dat rente, dividend en waardemutaties overzichtelijk vastliggen, wat cruciaal is bij de tegenbewijsregeling in box 3.

Veelgestelde vraag van ondernemers: telt mijn zakelijke rekening mee?

Nee.

Het geld op je zakelijke rekening hoort bij box 1 of de vennootschapsbelasting.

Alleen je privévermogen telt voor box 3.

We schrijven regelmatig blogs over box 3 en belastingtips voor ondernemers, waarin we actuele wijzigingen en praktische voorbeelden delen.

Samenvatting

In 2026:

• Heffingsvrij vermogen stijgt naar € 59.357 p.p.

• Spaargeld wordt mild belast

• Beleggingen worden zwaarder belast

• Tarief blijft 36%

• Je rekent met fictieve rendementen, niet met je echte winst

• 1 januari 2026 bepaalt hoeveel belasting je uiteindelijk betaalt

  
  

Wil je weten wat jij in 2026 écht gaat betalen in box 3? Plan een gratis analysegesprek, dan rekenen wij het helder en persoonlijk voor je door.